OYSS Rehber

5. Sınıf Sosyal Bilgiler · 1. dönem 1. yazılı · SB.5.1.2

5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı: Kültürel Özelliklere Saygı ve Birlikte Yaşama Soruları

Türkiye, KKTC ve farklı ülkelerin kültürel özellikleri; benzerlik ve farklılıklar, saygının birlikte yaşamaya etkisi.

Son güncelleme:

Bir bakışta

Öğrenme çıktısı
SB.5.1.2
Bu sayfadaki soru
2
Senaryolarda bu konudan
1-2 soru

Resmî öğrenme çıktısı

Birlikte yaşamak · Kültürel Özelliklere Saygı ve Birlikte Yaşama Kültürü

SB.5.1.2. Kültürel özelliklere saygı duymanın birlikte yaşamaya etkisini yorumlayabilme

1. soru

Türkiye ile KKTC arasındaki kültürel bağlar · 10 puan

5. sınıf öğrencileri Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) hakkında bir bilgi kartı hazırlamıştır.

Bilgi kartı: KKTC

  • Resmî dili Türkçedir.
  • Ramazan Bayramı ve Kurban Bayramı kutlanır; bayramlarda büyükler ziyaret edilir.
  • Kıbrıs, 1571’de Osmanlı Devleti’nin yönetimine girmiş, adaya Anadolu’dan Türkler yerleşmiştir.
  • Adaya özgü hellim peyniri, mutfağın ve ekonominin önemli bir parçasıdır.
  • Düğünlerde ve şenliklerde Kıbrıs Türk halk dansları oynanır.
  1. 1.16 puan

    Bilgi kartından yararlanarak Türkiye ile KKTC arasındaki iki kültürel benzerliği ve KKTC’ye özgü bir kültürel özelliği yazınız.

  2. 1.24 puan

    Kartta verilen tarihî bilginin iki ülke arasındaki kültürel benzerliklere nasıl yol açtığını açıklayınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

1.1 tam puan 6

Örnek çözüm

Benzerlikler: Her iki ülkede de Türkçe konuşulur; Ramazan ve Kurban bayramları kutlanır, bayramlarda büyükler ziyaret edilir. KKTC’ye özgü özellik: hellim peyniri ya da Kıbrıs Türk halk dansları.

Puanlama

  • Birinci benzerlik2 puan
  • İkinci benzerlik2 puan
  • KKTC’ye özgü bir özellik2 puan

1.2 tam puan 4

Örnek çözüm

Kıbrıs 1571’de Osmanlı yönetimine girdikten sonra adaya Anadolu’dan Türkler yerleşmiştir. Bu insanlar dillerini, dinlerini, bayramlarını ve geleneklerini adaya taşımıştır. Bu yüzden bugün Türkiye ile KKTC’nin dili, bayramları ve gelenekleri birbirine benzer; iki ülke ortak bir tarih ve kültürle bağlıdır.

Puanlama

  • Anadolu’dan adaya Türklerin yerleştiğini belirtme2 puan
  • Ortak dil, din ve geleneklerin bu yolla taşındığını açıklama2 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

2. soru

Kültürler şenliğinde saygı · 10 puan

Okulda bir gün

Okulun kültürler şenliğinde öğrenciler farklı ülkelerin özelliklerini tanıtıyordu. Japonya masasındaki öğrenciler misafirleri hafifçe eğilerek selamladı ve yemeği çubuklarla yemeyi gösterdi. Bunu gören Mert, “Ne garip, kaşıkla yemek varken!” diyerek gülmeye başladı. Sınıfa yeni gelen ve ailesiyle başka bir ülkeden taşınan Sara ise o gün kendi ülkesinin masasında konuşmaktan çekindi.

  1. 2.14 puan

    Mert’in davranışını kültürel özelliklere saygı açısından değerlendiriniz.

  2. 2.26 puan

    Sara’nın sınıfa uyum sağlaması için sınıf arkadaşlarının yapabileceği iki davranışı yazınız ve bu davranışların birlikte yaşamaya etkisini açıklayınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

2.1 tam puan 4

Örnek çözüm

Mert’in davranışı uygun değildir. Selamlaşma ve yemek yeme biçimi her toplumda farklı olabilir; farklı olan bir şey garip ya da yanlış değildir. Başka bir kültürün özelliğiyle alay etmek o kültürden insanları kırar, Mert’in bu farklılığı merakla ve saygıyla karşılaması gerekirdi.

Puanlama

  • Davranışın uygun olmadığını belirtme1 puan
  • Farklı kültürel özelliklerin yanlış olmadığını, saygı gösterilmesi gerektiğini açıklama3 puan

2.2 tam puan 6

Örnek çözüm

Sara’yı oyunlarına ve grup çalışmalarına davet edebilir, ülkesinin yemeklerini, bayramlarını ve oyunlarını merakla sorup dinleyebilirler; Türkçe öğrenmesine yardım edebilirler. Böylece Sara kendini dışlanmış hissetmez, sınıfta güven ve dostluk artar; farklı kültürlerden insanlar bir arada huzur içinde yaşayabilir.

Puanlama

  • Birinci uygun davranış2 puan
  • İkinci uygun davranış2 puan
  • Birlikte yaşamaya olumlu etkisini açıklama2 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Senaryo 1: 2 soruSenaryo 2: 2 soruSenaryo 3: 2 soruSenaryo 4: 2 soruSenaryo 5: 1 soru

Diğer konular

Sorular OYSS Rehber tarafından Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı’na göre hazırlanmış örneklerdir, resmî sınav sorusu değildir. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alınmıştır (kaynak).