OYSS Rehber

5. Sınıf Sosyal Bilgiler · 1. dönem 1. yazılı · SB.5.1.1

5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı: Gruplar ve Roller Soruları

Dâhil olunan aile, arkadaş, okul ve sosyal sorumluluk grupları; bu gruplardaki roller, hak ve sorumluluklar.

Son güncelleme:

Bir bakışta

Öğrenme çıktısı
SB.5.1.1
Bu sayfadaki soru
2
Senaryolarda bu konudan
1-2 soru

Resmî öğrenme çıktısı

Birlikte yaşamak · Gruplar ve Roller

SB.5.1.1. Dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rolleri arasındaki ilişkileri çözümleyebilme

1. soru

Elif’in grupları ve rolleri · 11 puan

Elif, dâhil olduğu grupları ve bu gruplardaki rollerini aşağıdaki tabloya yazmıştır.

Elif’in dâhil olduğu gruplar ve rolleri
GrupElif’in rolü
AileAbla
SınıfSınıf başkanı
Okul voleybol takımıOyuncu
Mahalle kütüphanesiGönüllü kitap düzenleyici
  1. 1.16 puan

    Tablodaki rollerden üçünü seçerek her birinin Elif’e yüklediği birer sorumluluğu yazınız.

  2. 1.25 puan

    Okulda sınıf başkanlarının toplantısı ile voleybol antrenmanı aynı saate denk gelmiştir. Elif’in iki rolü arasında yaşadığı bu durumu açıklayınız ve Elif’in iki grubunu da mağdur etmemek için ne yapabileceğini yazınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

1.1 tam puan 6

Örnek çözüm

  • Abla: Kardeşine örnek olmak, gerektiğinde ona yardım etmek.
  • Sınıf başkanı: Sınıfın isteklerini öğretmene iletmek, sınıfta düzenin sağlanmasına yardımcı olmak.
  • Oyuncu: Antrenmanlara zamanında gelmek, takım arkadaşlarıyla uyum içinde oynamak.
  • Gönüllü: Söz verdiği saatlerde kütüphaneye gidip kitapları düzenlemek.

Role uygun başka sorumluluklar da kabul edilir.

Puanlama

  • Birinci rol için uygun sorumluluk2 puan
  • İkinci rol için uygun sorumluluk2 puan
  • Üçüncü rol için uygun sorumluluk2 puan

1.2 tam puan 5

Örnek çözüm

Elif’in iki farklı gruptaki rolü aynı anda onu sorumlu tutmaktadır; birini yerine getirirken diğerini aksatma tehlikesi vardır. Elif önceden antrenörüne durumu bildirip izin isteyebilir, toplantıya katılıp antrenmanın kaçırdığı bölümünü sonra telafi edebilir ya da toplantıya kendi yerine sınıf başkan yardımcısını gönderip kararları ondan öğrenebilir. Sorumluları önceden bilgilendiren, iki rolü de gözeten benzer çözümler kabul edilir.

Puanlama

  • İki rolün aynı anda sorumluluk yüklediğini açıklama2 puan
  • İki grubu da gözeten uygun bir çözüm yazma3 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

2. soru

Ortaokulda yeni gruplar, hak ve sorumluluklar · 10 puan

Can’ın anlattıkları

“İlkokulda dört yıl aynı sınıftaydım, bütün derslerimize tek öğretmen girerdi. Bu yıl ortaokula başladım. Sınıfım değişti, her derse başka bir öğretmen giriyor. Okulun bilim kulübüne katıldım. Kulüpte deney malzemelerinden sorumlu öğrenci seçildim.”

Can’ın okuldaki durumuyla ilgili bazı ifadeler şunlardır:

  1. I.Kulübün deney malzemelerini kullanmak
  2. II.Deneyden sonra malzemeleri temizleyip dolabına yerleştirmek
  3. III.Kulüp toplantısında fikrini söylemek
  4. IV.Okulun kurallarına uymak
  1. 2.14 puan

    Can’ın anlattıklarına göre ortaokula geçişle dâhil olduğu gruplarda ve rollerinde meydana gelen iki değişikliği yazınız.

  2. 2.24 puan

    Numaralanmış ifadeleri “hak” ve “sorumluluk” olarak ayırınız.

  3. 2.32 puan

    Can malzemelerden sorumlu öğrenci olarak görevini aksatırsa bunun kulüp grubunu nasıl etkileyeceğini açıklayınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

2.1 tam puan 4

Örnek çözüm

  • Sınıf grubu değişmiş, yeni sınıf arkadaşları ve birden çok öğretmeni olmuştur.
  • Bilim kulübü adlı yeni bir gruba katılmış ve bu grupta malzemelerden sorumlu öğrenci rolünü üstlenmiştir.

Puanlama

  • Birinci değişiklik2 puan
  • İkinci değişiklik2 puan

2.2 tam puan 4

Örnek çözüm

Hak: I (kulübün malzemelerini kullanmak) ve III (toplantıda fikrini söylemek). Sorumluluk: II (malzemeleri temizleyip yerleştirmek) ve IV (okul kurallarına uymak).

Puanlama

  • Hakları (I ve III) doğru ayırma2 puan
  • Sorumlulukları (II ve IV) doğru ayırma2 puan

2.3 tam puan 2

Örnek çözüm

Malzemeler eksik, kirli ya da dağınık kalır; sonraki deneyler yapılamaz veya gecikir. Kulüpteki diğer öğrencilerin hakları zarar görür ve grup içinde güven azalır.

Puanlama

  • Görevin aksamasının gruba etkisini açıklama2 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Senaryo 1: 1 soruSenaryo 2: 2 soruSenaryo 3: 2 soruSenaryo 4: 1 soruSenaryo 5: 2 soru

Diğer konular

Sorular OYSS Rehber tarafından Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı’na göre hazırlanmış örneklerdir, resmî sınav sorusu değildir. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alınmıştır (kaynak).