5. Sınıf Din Kültürü · 1. dönem 1. yazılı · DKAB.5.1.2
Evrendeki düzenden hareketle Allah’ın varlığı ve birliği, tevhit ve Allah inancının insana yüklediği sorumluluklar.
Son güncelleme:
Bir bakışta
Resmî öğrenme çıktısı
Allah inancı · Allah’ın Varlığı ve Birliği
DKAB.5.1.2. Evrendeki mükemmel düzenden hareketle Allah’ın (cc) varlığı ve birliğini müşahede edebilme
Düzen ve Allah’ın birliği (tevhit) · 9 puan
“Eğer yerde ve gökte Allah’tan başka ilahlar olsaydı, kesinlikle ikisinin de düzeni bozulurdu. Demek ki, Arş’ın Rabbi Allah, onların nitelemelerinden uzaktır, yücedir.”
Ayette evrendeki düzen ile Allah’ın birliği arasında nasıl bir ilişki kurulduğunu açıklayınız.
“Tevhit” kavramının anlamını yazınız ve neden İslam’ın temel inanç esası olduğunu açıklayınız.
1.1 tam puan 5
Örnek çözüm
Ayete göre birden fazla ilah olsaydı her biri farklı şekilde yönetmek isteyeceği için evrenin düzeni bozulurdu. Evrendeki düzenin hiç bozulmadan sürmesi, evreni yaratan ve yöneten tek bir ilah olduğunu, yani Allah’ın bir olduğunu gösterir.
Puanlama
1.2 tam puan 4
Örnek çözüm
Tevhit, Allah’ın bir ve tek olduğuna, O’nun eşi, benzeri ve ortağı bulunmadığına inanmaktır. İslam’ın bütün inanç esasları ve ibadetleri yalnızca Allah’a inanmaya ve yalnızca O’na kulluk etmeye dayandığı için tevhit İslam’ın temel inanç esasıdır.
Puanlama
Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.
Yaratılışta uyumsuzluk yoktur · 9 puan
“O, yedi göğü tabaka tabaka yaratandır. Rahman’ın yaratışında hiçbir uyumsuzluk göremezsin. Bir kere daha bak! Hiçbir çatlak (ve düzensizlik) görüyor musun? Sonra tekrar tekrar bak; bakışların (aradığı çatlak ve düzensizliği bulamayıp) aciz ve bitkin halde sana dönecektir.”
Ayetlerde insandan ne istendiğini ve bu davranışın insanı hangi sonuca ulaştıracağını açıklayınız.
Evrendeki düzeni Allah’ın yarattığına inanan bir kişinin çevreye karşı göstermesi gereken iki davranışı yazınız.
2.1 tam puan 5
Örnek çözüm
İnsandan evrene tekrar tekrar dikkatle bakması, onu gözlemleyip düşünmesi istenir. Bu gözlem insana yaratılışta hiçbir uyumsuzluk ve düzensizlik olmadığını gösterir; böylece insan bu kusursuz düzeni yaratanın Allah olduğu, O’nun varlığı ve birliği sonucuna ulaşır.
Puanlama
2.2 tam puan 4
Örnek çözüm
Suyu, elektriği ve yiyecekleri israf etmemek; ağaçlara, bitkilere ve hayvanlara zarar vermemek, onları korumak; çevreyi kirletmemek, çöplerini uygun yerlere atmak. Bu davranışlar Allah’ın yarattığı düzene saygı göstermenin ve ona emanet gibi bakmanın gereğidir.
Puanlama
Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.
Her varlığın bir yaratıcıya ihtiyacı · 8 puan
Bir öğrencinin günlüğü (kurgusal)
“Bugün babamla şehre giderken yol kenarında yeni yapılmış bir köprü gördük. Babam köprünün planını mühendislerin çizdiğini, ustaların aylarca çalıştığını anlattı. Akşam balkondan yıldızlara bakarken düşündüm: Bir köprü bile kendi kendine oluşmuyorsa, bu kadar büyük ve düzenli bir evren nasıl kendiliğinden oluşabilir?”
Öğrencinin yaptığı akıl yürütmeyi açıklayarak ulaştığı sonucu yazınız.
Allah’a inanmanın kişinin topluma karşı davranışlarını nasıl etkileyebileceğini bir örnekle açıklayınız.
3.1 tam puan 4
Örnek çözüm
Öğrenci, planlı ve düzenli bir yapının (köprü) mutlaka onu yapan birini gerektirdiğinden yola çıkmıştır. Evren köprüden çok daha büyük ve düzenli olduğuna göre o da kendiliğinden oluşamaz; onu yaratan bir yaratıcı, yani Allah vardır.
Puanlama
3.2 tam puan 4
Örnek çözüm
Allah’a inanan kişi O’nun her şeyi gördüğünü ve bildiğini bilir; bu yüzden kimse görmese de dürüst davranır, başkasının hakkını yemez, yalan söylemez. Örneğin markette fazla verilen para üstünü geri verir. Bu davranışlar toplumda güveni ve huzuru artırır.
Puanlama
Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.
Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.
Sorular OYSS Rehber tarafından Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi (4-8. Sınıflar) Öğretim Programı’na göre hazırlanmış örneklerdir, resmî sınav sorusu değildir. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alınmıştır (kaynak).