OYSS Rehber

11. Sınıf Din Kültürü · 1. dönem 1. yazılı · DKAB.11.1.3

11. Sınıf Din Kültürü 1. Dönem 1. Yazılı: Bakara Suresi 286. Ayetin Mesajları Soruları

Ayetin mealinde geçen konu ve kavramlar: güç yetirme, sorumluluk, dua ve af dileme.

Son güncelleme:

Bir bakışta

Öğrenme çıktısı
DKAB.11.1.3
Bu sayfadaki soru
2
Senaryolarda bu konudan
1-1 soru

Resmî öğrenme çıktısı

Kader, irade ve sorumluluk · Kur’an’dan Mesajlar

DKAB.11.1.3. Bakara suresinin 286. ayetinin mesajlarını anlamak için Kur’an-ı Kerim meallerine başvurabilme

1. soru

Gücün yettiği kadar · 11 puan

Bakara suresi, 286. ayet

“Allah, bir kimseyi ancak gücünün yettiği şeyle yükümlü kılar. Onun kazandığı iyilik kendi yararına, kötülük de kendi zararınadır. (Şöyle diyerek dua ediniz): ‘Ey Rabbimiz! Unutur, ya da yanılırsak bizi sorumlu tutma! Ey Rabbimiz! Bize, bizden öncekilere yüklediğin gibi ağır yük yükleme. Ey Rabbimiz! Bize gücümüzün yetmediği şeyleri yükleme! Bizi affet, bizi bağışla, bize acı! Sen bizim Mevlamızsın. Kafirler topluluğuna karşı bize yardım et.’”

Kur’an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı
  1. 1.14 puan

    Ayette geçen konu ve kavramlardan dördünü yazarak bunları “sorumluluk” ve “dua” başlıkları altında sınıflandırınız.

  2. 1.24 puan

    Ayetin ilk cümlesinden hareketle dinî yükümlülüklerle ilgili bir çıkarım yaparak buna bir örnek veriniz.

  3. 1.33 puan

    Ayetteki dua bölümünden hareketle bir Müslümanın dua ederken nasıl bir tutum içinde olması gerektiğini kendi cümlelerinizle açıklayınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

1.1 tam puan 4

Örnek çözüm

Sorumluluk: Güç yetirme ölçüsünde yükümlülük, kazanılan iyilik ve kötülüğün kişiye ait olması, unutma ve yanılma. Dua: Af dileme, bağışlanma dileme, merhamet isteme, ağır yük yüklenmemesini isteme, yardım dileme.

Puanlama

  • Sorumluluk başlığında doğru kavramlar2 puan
  • Dua başlığında doğru kavramlar2 puan

1.2 tam puan 4

Örnek çözüm

Allah insana gücünü aşan bir sorumluluk yüklemez; dinî yükümlülükler insanın gücüne ve durumuna göredir. Örneğin ayakta namaz kılamayan kişi oturarak kılabilir; hasta ya da yolcu olan kişi orucunu başka günlerde tutabilir.

Puanlama

  • Yükümlülüğün güce göre olduğu çıkarımı2 puan
  • Uygun bir örnek (kolaylık/ruhsat)2 puan

1.3 tam puan 3

Örnek çözüm

Müslüman, hata yapabilen bir varlık olduğunu kabul ederek alçak gönüllülükle Allah’a yönelir; af, bağışlanma ve merhamet diler, gücünü aşan sıkıntılardan korunmak ve doğru yolda kalmak için Allah’tan yardım ister.

Puanlama

  • Alçak gönüllülük, af ve yardım dileme tutumunu açıklama3 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

2. soru

Ayetin mesajı gündelik hayatta · 6 puan

“Allah, bir kimseyi ancak gücünün yettiği şeyle yükümlü kılar. Onun kazandığı iyilik kendi yararına, kötülük de kendi zararınadır. (…)”

Bakara suresi, 286. ayetten (Kur’an-ı Kerim Meali, Diyanet İşleri Başkanlığı).

Bir öğrenci, yaşadığı zorluklar karşısında “Bu sorun benim gücümü aşıyor, ne yapsam boşuna.” diye düşünmekte; bir başka öğrenci ise “Yaptığım hataların sonucunu başkalarına yüklemeyi bırakmalıyım.” demektedir.

  1. 2.13 puan

    Ayetin mesajını dikkate alarak birinci öğrenciye bir tavsiyede bulununuz.

  2. 2.23 puan

    İkinci öğrencinin düşüncesini ayetin ikinci cümlesiyle ilişkilendirerek değerlendiriniz.

Çözümü ve puanlamayı göster

2.1 tam puan 3

Örnek çözüm

Allah insana taşıyamayacağı bir yük yüklemez; bu nedenle umutsuzluğa kapılmamalı, gücü ölçüsünde çaba göstermeli, gerekirse yardım istemeli ve sonucunu Allah’a bırakarak tevekkül etmelidir.

Puanlama

  • Umutsuzluğa kapılmama ve gücü ölçüsünde çaba tavsiyesi3 puan

2.2 tam puan 3

Örnek çözüm

Ayete göre insanın kazandığı iyilik de kötülük de kendisine aittir. Öğrenci, davranışlarının sorumluluğunu üstlenmesi gerektiğini fark etmiştir; bu tutum ayetin mesajıyla uyumludur ve kişisel gelişim için gereklidir.

Puanlama

  • Kişisel sorumluluk mesajıyla uyumunu açıklama3 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Senaryo 1: 1 soruSenaryo 2: 1 soruSenaryo 3: 1 soruSenaryo 4: 1 soru

Diğer konular

Sorular OYSS Rehber tarafından Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi (9-12. Sınıflar) Öğretim Programı’na göre hazırlanmış örneklerdir, resmî sınav sorusu değildir. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alınmıştır (kaynak).