OYSS Rehber

5. Sınıf Fen Bilimleri · 1. dönem 1. yazılı · FB.5.2.1

5. Sınıf Fen Bilimleri 1. Dönem 1. Yazılı: Kuvvet ve Dinamometre Soruları

Kuvvetin nitelikleri, dinamometreyle kuvvet ölçme, uygun yay kalınlığı ve Newton (N) birimi.

Son güncelleme:

Bir bakışta

Öğrenme çıktısı
FB.5.2.1
Bu sayfadaki soru
2
Senaryolarda bu konudan
0-2 soru

Resmî öğrenme çıktısı

2. ünite: kuvveti tanıyalım · Kuvvet ve Kuvvetin Ölçülmesi

FB.5.2.1. Kuvveti büyüklüğü ile operasyonel tanımlayabilme

1. soru

Hangi dinamometre? · 6 puan

Laboratuvarda yay kalınlıkları farklı iki dinamometre vardır.

Dinamometreler
DinamometreYayÖlçebildiği en büyük kuvvet
Xİnce yay5 N
YKalın yay50 N

Öğrenciler bir silginin (yaklaşık 1 N) ve bir su şişesinin (yaklaşık 15 N) ağırlığını ölçecektir.

  1. 1.14 puan

    Her cisim için hangi dinamometrenin kullanılması gerektiğini gerekçesiyle yazınız.

  2. 1.22 puan

    Dinamometrenin hangi büyüklüğü ölçtüğünü ve bu büyüklüğün birimini yazınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

1.1 tam puan 4

Örnek çözüm

Silgi için X (ince yay): Küçük kuvvet ince yayı belirgin biçimde uzatır, ölçüm daha hassas olur. Su şişesi için Y (kalın yay): 15 N, X’in ölçebileceği 5 N’den büyüktür; ince yay aşırı uzar ve esnekliğini kaybedebilir.

Puanlama

  • Silgi için X, gerekçesiyle2 puan
  • Su şişesi için Y, gerekçesiyle2 puan

1.2 tam puan 2

Örnek çözüm

Dinamometre kuvvetin büyüklüğünü ölçer; birimi Newton’dur (N).

Puanlama

  • Kuvvet ve Newton (N)2 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

2. soru

Kuvvetin nitelikleri · 7 puan

Aşağıda günlük hayattan bazı durumlar verilmiştir.

  1. I.Bir çocuk alışveriş arabasını iterek ilerletiyor.
  2. II.Bir öğrenci elindeki oyun hamurunu sıkarak yassılaştırıyor.
  3. III.Kaleci, kendisine doğru gelen topu tutarak durduruyor.
  4. IV.Bir kız kapıyı kendine doğru çekerek açıyor.
  1. 2.15 puan

    Her durumda uygulanan kuvvetin itme mi çekme mi olduğunu ve kuvvetin cisim üzerindeki etkisini yazınız.

  2. 2.22 puan

    Kuvvetin büyüklüğü dışında hangi niteliğinin olduğunu bir örnekle açıklayınız.

Çözümü ve puanlamayı göster

2.1 tam puan 5

Örnek çözüm

  • I. İtme; durgun arabayı harekete geçirir.
  • II. İtme (sıkma); hamurun şeklini değiştirir.
  • III. İtme; hareket eden topu durdurur.
  • IV. Çekme; kapıyı harekete geçirir (yönünü değiştirerek açar).

Puanlama

  • İtme/çekme belirlemeleri2 puan
  • Etkiler (harekete geçirme, şekil değiştirme, durdurma)3 puan

2.2 tam puan 2

Örnek çözüm

Kuvvetin bir yönü vardır. Örneğin alışveriş arabası itildiği yönde, kapı çekildiği yönde hareket eder.

Puanlama

  • Yön niteliği ve uygun örnek2 puan

Yetersiz, yanlış, belirsiz ya da boş bırakılan cevap 0 puandır.

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımını gösterir; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Senaryo 1: 1 soruSenaryo 3: 2 soruSenaryo 4: 2 soru

Diğer konular

Sorular OYSS Rehber tarafından Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı’na göre hazırlanmış örneklerdir, resmî sınav sorusu değildir. Öğrenme çıktısı metni ÖDSGM konu soru dağılım tablosundan alınmıştır (kaynak).